ในปี
พ.ศ.2390 มีคริสตชนประมาณ 200 คน ได้ช่วยกันสร้างวัดขึ้นในที่ดินของ
ฟรังซิสโก ไง้ เป็นเรือนไม้หลังคามุงจาก มีชื่อว่า "วัดศาลาแดง" หริอบางคนเรียกว่า
"วัดรางยาว" ตามลักษณะของสีทาวัดและทำเลที่ตั้ง
อยู่ริมคลองที่ชาวจีนขุดต่อกับแม่น้ำแม่กลองเพื่อนำน้ำมาทำสวนผัก
ต่อมาได้ย้ายมาอยู่ที่ปากคลองบางนกแขวก
ที่พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 4
ทรงสั่งขุดเชื่อมระหว่างแม่น้ำแม่กลองกับแม่น้ำท่าจีน
เป็นเส้นทางคมนาคมทางน้ำมุ่งไปสู่กรุงเทพฯ และได้สร้างวัดหลังใหม่ที่นั่น
โดยมีชื่อว่า "แม่พระบังเกิด"
ปี พ.ศ.
2433 บาทหลวงเปาโลซัลมอน หรือที่ชาวบ้านเรียกท่านว่า "คุณพ่อเป่า"
ได้เริ่มลงมือสร้างวัดหลังนี้ให้เป็นรูปเป็นร่างขึ้น
โดยได้รับทุนสนับสนุนจากญาติพี่น้องของท่านในฝรั่งเศส จากคณะมิสซังต่างประเทศแห่งกรุงปรารีส
จากกรุงโรม หาทุนในการสร้างจนแล้วเสร็จ
ทำพิธีเสกและเปิดใช้อย่างเป็นทางการ ในวันที่ 11 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2439
ส่วนวัสดุของวัดหลังเก่าได้ถูกนำไปสร้างไว้ที่คลองขวางล่าง
โดยมีนามชื่อว่า "วัดพระแม่องค์อุปถัมภ์" หรือที่ชาวบ้านเรียกว่า "วัดใน"
ต่อมาในปี พ.ศ. 2537 สังฆมณฑลราชบุรี
ได้ทำการบูรณะซ่อมแซมวัดครั้งใหญ่ เพื่อฉลองครบ 100 ปี ในปี 2539
ดังนั้นอาสนวิหารแห่งนี้ จึงเป็นวัดที่สวยงามและเก่าแก่ที่สุดในประเทศไทย
สิ่งที่น่าสนใจ
อาสนวิหารแม่พระบังเกิดบางนกแขวก
เป็นสถาปัตยกรรมแบบโกธิค คือรูปแบบการก่อสร้างจึงมีโครงสร้างสูง
ที่ยอดเป็นหอสูงแหลมอยู่ข้างบน ( ใช้เป็นหอระฆัง )
ทำให้รูปร่างสูงระหงขึ้นสู่ฟ้า เพดาน ซุ้มประตูหน้าต่าง
และซุ้มภายในมีส่วนโค้งที่แปลกกว่าส่วนโค้งของศิลปะอื่นใด
คือเป็นส่วนโค้งที่มีจุดตัดอยู่บนสุด
รูปแบบภายนอกของอาสนวิหารได้สัดส่วนสวยงามมากที่สุดในประเทศไทย
ภายในอาสนวิหารมีสิ่งหนึ่งที่เด่นหาดูยากและสวยงามที่สุดในประเทศไทยเช่นกัน
นั่นก็คือ กระจกสี
ตามช่องซุ้มประตูและหน้าต่างเป็นภาพรวมกันอยู่ภายในกรอบ
เมื่อพิจารณาภาพจากช่องที่มีแสงสว่างผ่าน
ดูคล้ายกับภาพนั้นเขียนด้วยแก้วสี ภาพจากการประดับกระจกสี แบ่งออกเป็น 2
ส่วน
ส่วนที่ 1
อยู่ในกรอบกลมด้านบนผนังอาสนวิหาร เป็นประวัติของแม่พระหรือพระนางมารีอา
( พระมารดาของพระเยซูเจ้า ศาสดาของศาสนาคริสต์ )
ตั้งแต่ประสูติจนสิ้นพระชนม์ และได้พระรับเกียรติยกขึ้นสู่สวรรค์
ส่วนที่ 2
อยู่เหนือซุ้มประตูหน้าต่าง เป็นรูปนักบุญต่างๆ
ทั้งชายและหญิงตามหลักความเชื่อทางศาสนาคริสต์นิกายโรมันคาทอลิก
ทุกคนเมื่อเกิดมาจะต้องรับศีลล้างบาป เพื่อเข้าเป็นสมาชิกของศาสนา
และมีนักบุญเป็นองค์อุปภัมถ์คุ้มครองของแต่ละคน
ผู้ชายก็ต้องเลือกนักบุญที่เป็นชาย เช่น โจเซฟ สมชาย คริสโตเฟอร์ แจ่ม
ส่วนผู้หญิงต้องเลือกนักบุญที่เป็นหญิง เช่น เทเรซา ผ่องศรี มารีอา มาลัย
เป็นต้น